“งบไฟถนนปีนี้มีไม่ถึงห้าแสน ต้องประมูลไหม”
คำถามนี้เจอบ่อยจากเจ้าหน้าที่พัสดุของ อบต. และเทศบาลขนาดเล็ก งบซ่อม/เปลี่ยนไฟถนนในแต่ละปีมักไม่ใหญ่ พอไม่ถึงเกณฑ์ก็มีวิธีที่เร็วกว่า e-bidding อยู่แล้วตามกฎหมาย — เรื่องคือต้องรู้ว่าใช้ได้เมื่อไรและทำตามขั้นตอนถูกต้อง
หลักการ ไม่ใช่ข้อยกเว้น
การจัดซื้อจัดจ้างที่มีวงเงินไม่เกิน 500,000 บาทต่อครั้ง เข้าเงื่อนไขใช้ วิธีเฉพาะเจาะจง ได้ตามมาตรา 56(2)(ข) แห่ง พ.ร.บ.การจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 — นี่คือหนึ่งในสี่วิธีจัดซื้อที่กฎหมายกำหนดไว้ (อีกสามวิธีคือ e-bidding, คัดเลือก, และวิธีที่ใช้เฉพาะกรณี) ไม่ใช่ทางลัดที่ต้องขออนุมัติพิเศษ
ขั้นตอนคร่าวๆ ตามระเบียบ
ตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 ข้อ 79 เจ้าหน้าที่พัสดุเจรจาตกลงราคากับผู้ประกอบการที่มีอาชีพขายหรือรับจ้างงานนั้นโดยตรง แล้วเสนอหัวหน้าเจ้าหน้าที่พัสดุพิจารณาจัดซื้อ/จัดจ้างภายในวงเงินที่หัวหน้าหน่วยงานของรัฐเห็นชอบ — ไม่มีขั้นตอนประกาศเชิญชวนแบบ e-bidding
สิ่งที่หน่วยงานยังต้องทำเอง
วิธีเฉพาะเจาะจงไม่ได้แปลว่าไม่ต้องมีเอกสารหรือเปรียบเทียบราคา หน่วยงานยังต้องมี:
- ราคากลางหรือราคาอ้างอิงประกอบการพิจารณาว่าราคาที่เจรจาสมเหตุสมผล
- บันทึกเหตุผลและกระบวนการเจรจาไว้ตรวจสอบได้ (สตง./ป.ป.ช.)
- คุณสมบัติผู้ขายและสเปกพัสดุที่ตรงความต้องการใช้งานจริง ไม่ใช่ระบุให้ตรงยี่ห้อใดยี่ห้อหนึ่งโดยไม่มีเหตุผลทางเทคนิครองรับ
เมื่องบเกิน 500,000 บาท
ถ้าโครงการไฟถนนมีวงเงินเกินเพดานนี้ ต้องพิจารณาวิธีอื่น (e-bidding หรือคัดเลือก แล้วแต่ลักษณะงาน) เว้นแต่พัสดุนั้นอยู่ในบัญชีนวัตกรรมไทย ซึ่งมีช่องทางวิธีเฉพาะเจาะจงแยกต่างหากที่ไม่ผูกกับเพดานนี้ (ดูบัญชีนวัตกรรมไทยกับไฟถนนพลังงานแสงอาทิตย์)
ข้อมูลด้านกฎหมาย/ระเบียบสรุปจากตัวบทเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย หน่วยงานควรตรวจสอบกับนิติกรหรือหน่วยตรวจสอบภายในก่อนดำเนินการจริงทุกครั้ง — ระเบียบและวงเงินอาจมีการปรับปรุง ควรตรวจฉบับล่าสุดจากราชกิจจานุเบกษา